X
تبلیغات
دام،طیور،ماهیان - مراحل کشتار در کشتارگاه طیور
مراحل کشتار در کشتارگاه طیور شنبه بیست و یکم خرداد 1390 20:6
 

مراحل کشتار در کشتارگاه طیور:

1)تخلیه طیور زنده ازماشین های حمل مرغ در قسمت بار انداز

2)بیهوش کردن طیور توسط دستگاه شوکر

3)سر بری

4)خون گیری

5)وارد شدن لاشه در دستگاه محتوی آب گرم و پرکنی

6)تخلیه امعا و احشا و جداسازی آنها

7) شستشوی لاشه

8)قطع پای لاشه

9)سرد کردن لاشه توسط دستگاه چیلر

10)وارد کردن لاشه به اتاق سرد

11)آماده سازی برای بسته بندی

12)منجمد کردن

13)تهیه پودر گوشت

کامیون های حمل مرغ حدود ساعت 11 وارد محوطه شده ونزدیک بار انداز پارک می شود.قسمت بار انداز توسط چند پله بالاتر از محوطه قرار می گیرد و دارای فن می باشد طریقه قرارگیری فن به صورتی است که موقع خروج مرغها از قفس پرها وارد قسمت کشتارگاه نشوند(به سمت بارانداز).هر قفس به طور معمول دارای7 مرغ است مشکلی که وجود دارد این است که گاهی وزن مرغها زیر میانگین است و بنابر این تعداد بیشتری در قفس قرار می دهند.گاهی در طی حمل از مرغداری به کشتارگاه مرغ ها دچار خفگی می شوند و می میرند و کارگرانی که مسئول خارج کردن مرغها از قفس هستند باید این مهارت را داشته باشند که متوجه این موضوع شوند و مرغهای مرده و کم وزن را از خط کشتار جدا کنند(مرغ دارای وزن زیر5. 1 مرغ بیمار تلقی می شود).این مسئله حائز اهمیت است که کارگران خارج کردن مرغها را از قفس بدون وارد کردن استرس به آنها انجام دهند.
تنش های وارد شده به طیور نه تنها ذخیره ی چربی و بازده گوشت بدون چربی را تحت تأثیر قرار می دهد بلكه بر روی عوامل فیزیكوشیمیایی موثر در تبدیل ماهیچه به گوشت قابل مصرف نیز اثر دارد. عوامل تنش زا كه باعث بروز پاسخ های فیزیولوژیكی می شوند را به دو دسته تقسیم می کنند: 1- عوامل تنش زای كوتاه مدت (صدای بلند، محیط ناشناخته، حمل و نقل، جنگ و ستیز و تحریك الكتریكی) و 2- عوامل تنش زای بلند مدت (بیماری ها، از دست دادن آب بدن، تغذیه ی نامطلوب و تنش های گرمایی و سرمایی). نقش تنش و تأثیر آن بر كیفیت گوشت در گونه های مختلف حیوانی متفاوت است. بطور مثال در نشخوار كنندگان كیفیت گوشت بیشتر تحت تأثیر تنش های بلند مدت قرار می گیرد، در حالی كه در طیور كیفیت گوشت بیشتر تحت تأثیر تنش های كوتاه مدت است.

یكی دیگر از فاكتور هایی كه كیفیت گوشت را تحت تأثیر قرار می دهد روش گرفتن و مدت زمان حمل و نقل است. قفس های حمل و نقل باید استاندارد بوده و فضای كافی برای تعداد معینی نیمچه گوشتی را فراهم كنند. ارتفاع زیاد قفس علاوه بر اشغال جای بیشتر در کامیون سبب سر پا ایستادن پرندگان و در نتیجه ایجاد درگیری بین آنها می شود که این موضوع خود باعث بروز زخم، خون مردگی و كاهش كیفیت گوشت می شود .روش گرفتن جوجه ها و كراتینگ می تواند سبب افزایش تنش شود. بررسی ها نشان داده است که نگهداشتن وارونه ی مرغ ها سبب افزیش غلظت كورتیكوسترون پلاسما می شود. تنش های قبل از كشتار با افزایش تولید اپی نفرین و گلوكوكورتیكوئید ها اثر معكوسی بر کیفیت گوشت دارند.

در کشتار گاه شیراز مرغ کاری که برای کم کردن استرس انجام شده بود نصب لامپ هایی با نور آبی در قسمت بار انداز و محوطه اطراف بار انداز بود(مرغها نور آبی را تشخیص نمی دهند بنابراین در یک خاموشی به سر می برند)و دیگری کارگران با حوصله تر و آرام تر مرغها را از قفس خارج می کردند که باعث کاهش تنش در آنها میشد و دیده شد که اصول جدا سازی مرغ زنده از غیر زنده به طور کامل انجام میشد.

پس از خارج سازی مرغها از قفس آنها را از ناحیه پا به چنگک سیار در ریل آویزان کرده و پس از آن وارد دستگاه شوکر که حاوی حوضچه آب که دو الکترود در آن قرار دارد می شوند(شوک الکتریکی به ولتاژ 70 تا 110 ولت و فرکانس 1500 تا 3000 هرتز)به محض قرار گیری سر طیور بین دو الکترود موجود در حوضچه جریان برق برقرار شده  و پرنده بی هوش می شود.(اگر ولتاژ زیاد باشد باعث به وجود آمدن خونریزی های سرسوزنی در لاشه می شود و یا مرگ طیور را سبب می شود).

مشکلات مربوط به کیفیت گوشت طیور به عوامل مختلفی بستگی دارد. بنابراین برای کنترل و بهبود کیفیت گوشت باید عوامل موثر شناخته شوند. کنترل شرایط قبل از کشتار و مرحله ی فرآوری بسیار مهم است. با توجه به اینکه نحوه گرفتن جوجه های گوشتی یک عامل تنش زا محسوب می شود، روش گرفتن (دستی یا مکانیکی) باید بیشتر مورد بررسی قرار گیرد. گرچه روش مکانیکی تنش کمتری را ایجاد می نماید اما هیچ یک از روش های نام برده اثر منفی بر کیفیت گوشت و صدمات لاشه نداشته است. به همین خاطر تلاش در جهت کاهش تنش جوجه های گوشتی قبل از کشتار باید بر روی فاکتور هایی مانند حمل و نقل، شیوه آویزان شدن از خط کشتار و تحریک الکتریکی متمرکز شود. در مورد تحریک الکتریکی نکته حائز اهمیت استفاده از ولتاژ و مدت زمان مناسب است. زیرا استفاده از ولتاژ بالا صدمات لاشه و ولتاژ پایین آهسته تر شدن پیشرفت جمود نعشی را موجب می شود. هرچند استفاده از گاز دی اکسید کربن جهت بیهوش نمودن پرنده تنش کمتری را ایجاد می نماید و انسانی تر از روش های دیگر است، اما در مقایسه با روش تحریک الکتریکی گوشت از کیفیت کمتری برخوردار است.
بی حسی الکتریکی یكی از اعمال قبل از كشتار است كه اثر زیادی بر متابولیسم ماهیچه ها و كیفیت گوشت دارد. نتایج بیشتر تحقیقات تاکید بر فعالیت کم طیور در مراحل قبل از كشتار دارد. این قانون برای تمامی حیوانات اهلی به ویژه حیوانات حلال گوشت صادق است و هدف آن كاهش درد حیوان تا زمان خروج كامل خون از بدن است.
دو روش برای تحریك الكتریكی در کشتارگاه وجود دارد: روش تحریك الكتریكی با استفاده از آمپرپائین (صفر تا 200 میلی آمپر) كه موجب انقباض و افزایش پیشرفت جمود نعشی می شود و روش تحریك الكتریكی با استفاده از آمپر بالا (350 تا 500 میلی آمپر)كه موجب انقباض های اجباری می شود و كاهش ATP تسریع می شود. مقایسه ی این دو روش نشان داده است كه استفاده از آمپر بالا برای تحریك الكتریكی در كاهش مدت زمان عمل آوری تأثیر گذارتر از آمپر پائین است. دلیل مثبت دیگر استفاده از آمپر بالا برای تحریك الكتریكی این است كه در خط كشتار تنها به 15 ثانیه زمان نیاز است در حالی كه سیستم آمپر پائین از 1 تا 15 دقیقه زمان لازم دارد.
اثرات بی حسی الكتریكی بر كیفیت گوشت و صدمات لاشه به شرایط تحریک الكتریكی بستگی دارد. بی حسی با ولتاژ بالا (150 ولت و 125 میلی آمپر به ازای هر پرنده) سبب صدمات زیاد به لاشه شده و در مقابل استفاده از ولتاژ پائین (60-50 ولت و 45-10 میلی آمپر به ازای هر پرنده) جمود نعشی را آهسته تر می كند  به علاوه ولتاژ پائین سبب حداقل شدن زمان خونریزی و وضعیت هموراژیكی در ماهیچه می شود. برخی معتقدند كه استفاده از شوك با ولتاژ بالا از دیدگاه انسانی مناسب تر بوده و باعث لرزش قلب، ایست قلبی و مرگ سریع می شود فاكتور های دیگری نظیر مدت بی حسی، نوع موج، فركانس و یكنواختی پرنده بر صدمات لاشه موثر هستند معتقدند که بیهوشی باعث خروج بیشتر خون پرنده، كاهش خونریزی در بافت سینه و ران و كاهش شكستگی استخوان ها نسبت به روش بیهوشی با الكتریسیته می شود.

دستگاه شوکر باید در اصل در قسمت بار انداز قرار گیرد و دور از دسترس زابح قرار گیرد تا ولتاژ آن تغییر داده نشود،کاری که در کشتارگاه شیراز مرغ انجام شده بود
قسمت بار انداز  توسط یک دیوار نازک از قسمت کشتارگاه جدا شده،پس از گذشتن از دستگاه شوکر طیور توسط ریل وارد کشتارگاه شده و ذابح به روش شرعی سر بری را انجام میدهد .سربری باید به گونه ای باشد که نای،مری ،سرخرگ و سیاهرگ کاملا" قطع گردد و سر به واسطه پوست گردن به لاشه متصل باشد در غیر این صورت لاشه حرام شده یا مردار است.

در کشتارگاه شیراز مرغ چه در قسمت ذبح و چه در قسمت های خون گیری  و.... هر کدام از این قسمت ها توسط محافظ هایی از قسمت دیگر  جدا شده بود تا آلودگی،خون،پرها به قسمت های دیگر منتقل نشود.

از قسمت ذبح به بعد فاضلاب ها قرا دارند برای خروج خون،پرها،و مابقی ضایعات که برای تهیه  پودر گوشت استفاده می شوند.پس از سر بری خون گیری انجام می شود که زمان خون گیری و سرعت ریل ها باید به گونه ای باشد که خون به طور کامل تخلیه شود(به طور استاندارد بین 3-4 دقیقه)خون جمع آوری شده به واحد تبدیل ضایعات فرستاده می شود.پس از آن لاشه در داخل محفظه فولادی حاوی آب گرم(حدود 60 درجه)قوطه ور شده و پرهای بدن خیس می گرددو سپس وارد دستگاه پر کن شده و تمامی شاه پرها کنده می شود و پرهای کنده شده به واحد تبدیل ضایعات فرستاده می شود.

در کشتار گاه شیراز مرغ دیده شده که لاشه های کم وزن و دارای خونریزی و لاشه هایی که دارای آسیت بودند از خط کشتار در این قسمت خارج شدند.

سر توسط دستگاه مخصوص جدا شده و جهت بسته بندی آماده می گردد.سپس پوست چینه دان توسط چاقوی مناسب بریده شده و چینه دان تخلیه می گردد سپس قسمت  مقعد بریده شده و بعد از آن به ترتیب روده،جگر،سنگدان و پیش معده،سکوم،قلب تخلیه می گردد و هر قسمت در سبدهای مخصوص قرار می گیردو روده،پیش معده و ته روده به واحد تبدیل ضایعات فرستاده می شود.

در کشتار گاه شیراز مرغ دستگاه مخصوص برای پوست کندن سنگدان وجود داشت و حذف موضعی جگر انجام میشد.

تخلیه لاشه به طور کامل انجام نمی شود شش ها در قفسه سینه باقی می ماند چون گردن قطع نمی شود.

بعد از این قسمت لاشه ها توسط فواره مخصوص شستشو داده شده و پاهای آن از قسمت خرگوشی جدا می گرددو جهت سفید کردن و بسته بندی فرستاده می شود و خود لاشه وارد دستگاه چیلر خنک کننده می شوند (بیشترین میزان آلودگی در این قسمت است).

چیلر کشتار گاه شیراز مرغ بزرگ تر بوده و دارای چند قسمت مجزا که هر قسمت فاضلاب جداگانه ای دارد و دمای آن به طور مکرر توسط بازرس با دستگاه مخصوص سنجیده میشود و دمای هر قسمت با قسمت دیگر تفاوت داشت.

دلیل اضافه کردن حباب به آب درون چیلر:کمک به رنگ  لاشه و آن را مشتری پسندتر می کند و دیگری وارد شدن مقداری آب به زیر پوست و از لحاظ اقتصادی و کمک به حرکت بیشتر جریان آب و  وارد شدن اکسیژن بیشتر.

ابتدا دمای لاشه را تا حد 15 درجه سانتی گراد پایین می آورند،حجم آب به ازای هر طیور باید یک لیتر باشد سپس وارد قسمت بعدی چیلرکه به ازای هر طیور یک لیتر آب به همراه نیم کیلو یخ می شود،پس از آنکه دمای لاشه به 2-1 درجه سیلسیوس رسید از قسمت چیلر خارج می شوند و لاشه از قسمت بال مجددا" به قلاب آویزان می شود و وارد اتاق سرد که دمای آن حدود 7-3 درجه است می شوند تا رطوبت اضافی آن گرفته شود معمولا" 8 دقیقه برای این کار زمان لازم است.

پس از خارج شدن لاشه از اتاق سرد مدتی بر روی دستگاه راکر قرار می گیرند تا مابقی رطوبت اضافی مانده دفع گردد،سپس وارد مسیر بسته بندی شده که به دو صورت گرم و تازه،منجمد بسته بندی می شوند.که در بسته بندی تازه ،لاشه در داخل کیسه های شفاف قرار می گیرندو توسط دستگاه منگنه زن سر آنها بسته می شود.نوع دیگر بسته بندی گرم وتازه به صورت قطعه قطعه است که این کار توسط کارگران این قسمت انجام می شود.

در کشتار گاه شیراز مرغ در قسمت قطعه سازی در محل پوست کنی ظرف حاوی آب گرم قرار داشت که هم کمک به راحت انجام دادن این کار می شود هم خود باعث ضد عفونی شدن می شود و نیز سینگ استیل پدالی  همراه با مواد ضد عفونی کننده برای کارگران این قسمت تعبیه شده بود.

 

 در بسته بندی منجمد، لاشه در کیسه های ضخیم که مشخص نباشد قرار می گیرند سپس وارد کارتون شده و جهت انجماد به تونل های انجماد فرستاده می شود پس از انجماد کامل کارتون های حاوی مرغ پک شده و به داخل تونل نگهداری منجمد فرستاده می شوند.

 

در کشتار گاه شیراز مرغ دستگاه های بسته بندی تعداد بیشتری داشت در کل میزان کشتار و سفارشات در این کشتارگاه زیادتر از بال پا بود.

 

ضایعات شامل خونابه،پر،روده،پیش معده،لاشه های معدوم و... به واحد تبدیل ضایعات فرستاده می شود تا برای تهیه پودر گوشت از آنها استفاده شود.

 

در کشتارگاه شیراز مرغ دستگاه سرن برای جداسازی قسمت های درشت و ریز در این قسمت وجود داشت و در این قسمت دستگاه خنک کننده وجود دارد که بدین طریق هوا از زیر کیسه های پودر گوشت عبور می کند و همینطور دستگاه های تهیه پودر گوشت بیشتر و استیل هستند.

 

 

 مروری نقدانه بر مراحل کشتار طیور:

مرغدار یا پرورش دهنده که با تأمین جیره و مدیریت مناسب مرغ را پرورش می‏دهد. نوع و ترکیب جیره  خصوصاً در روزهای آخر دوره در طعم گوشت مرغ نقش اساسی دارد. در کشورهای بیگانه یک هفته قبل از کشتار جیره‏های ویژه حاوی مواد مخصوص مثل فلفل پابریکا و غیره که بعضاً هم ترکیب این جیره‎ها منحصربه‎فرد و محرمانه است، به غذای مرغ اضافه می‏کنند تا طعم لذیذی حاصل شود. ولی در کشور ما، مرغدار هرگونه مانور در جیره را باعث کاهش وزن نهایی مرغ می‏داند، زیرا برای وی وزن تولیدی مهم است نه لزوماً کیفیت گوشت مرغ تولیدی! در بازار ایران مهم نیست که این مرغ در سالن مجهز و تازه تأسیس و با تهویه عالی پرورش یافته یا در سالن کهنه و بدون تهویه مناسب که البته تهویه مناسب اثر مستقیمی در طعم گوشت دارد

نکته دیگر آنکه در کشورمان مرغدار موقع صدور مرغ به کشتارگاه مدت زمان محرومیت غذایی و غیره را اصلاً رعایت نمی کند و موقع ذبح بار میکروبی کمتر نمی‏شود، چون وزن نهایی برای وی مهم است.

حلقه دوم این زنجیره راننده محترمی است که مرغ ها را از مرغداری به کشتارگاه می رساند. در تمام دنیا برای روش بارگیری و نحوه گرفتن مرغ در سالن استانداردهایی تدوین شده ولی در ایران {علیرغم وجود دستورالعمل} راننده و کارگرش با عجله و شتاب تمام و برای اینکه کرایه خود را براساس وزن مرغ حمل شده می‎گیرد، با حداکثر ظرفیت مرغ‎ها را داخل قفس‏ها بارگیری می‎کند و این سبب شکستگی بال‎ها در هنگام بارگیری و تلفات زیاد در حین حمل به کشتارگاه و وارد آمدن استرس بیشتر که اثر مستقیمی در طعم گوشت دارد، می‎شود. نگارنده موارد متعددی در کشتارگاه مشاهده نموده که مرغ‏های بیچاره تنها به دلیل عدم کشیدن چادر روی ماشین حمل پرنده، حین حمل از سرما یخ زده بودند و در این هنگام چاره ای جز اظهار تاسف نداشته است.

حلقه مهم و اساسی دیگر در این زنجیره کشتارگاه است. کشتارگاه صنعتی چند سالی بیشتر نیست که در ایران رواج یافته و نیاز به علم روز دارد ولی متأسفانه {عمدتاً} صاحبان آن با علم فاصله دارند! تکنیک ذبح مرغ دارای ریزه‎کاری‎هایی است که در کیفیت گوشت مرغ و طعم و تردی آن تأثیر بسزایی دارد. مثلاً یکی از این ریزه‏کاری‏ها دادن شوک به مرغ بعد از پرکنی است ولی اگر به صاحب کشتارگاه این نکته را بگویید از خنده روده‎بر می شود! البته تقصیری هم ندارد زیرا تغییرات بیوشیمیایی بعد از ذبح را نمی‎داند.

عواملی مانند بالا بودن درجه شوکر قبل از سربریدن که در کشتارگاه‎ها به دلیل ظرفیت بالای کشتار درجه شوکر را تا حد نهایی بالا می‏برند تا کارگر سربر، عمل سربریدن را به راحتی انجام دهد و همین این امر مانع خون‎گیری مناسب و کامل می‎گردد، چون مجبور است به تنهایی از اول شب تا صبح، مرغ سر ببرد. در کشتارگاه درجه آب اسکالدر بایستی مناسب باشد تا از پختگی جلوگیری شود ولی در کشتارگاه‏های ایران درجه آن را بالاتر نگه می‎دارند تا عمل پرکنی راحت‎تر صورت گیرد و تازه دترجنت هم به آب اسکالدر اضافه می‏کنند تا نقص پرکن را جبران کنند و در اثر این عمل لایه نازکی از سینه مرغ پخته می شود که باعث بد طعمی و بالا رفتن میزان بار میکروبی لاشه شده و ماندگاری گوشت مرغ هم به شدت کاهش می‏یابد.

تخلیه امعاء و احشاء مرغ در خط کشتار کشتارگاه‏های ایران معمولاً توسط دستان کارگر صورت می‎گیرد. پارگی روده‎ها و ریخته شدن مدفوع داخل روده‏ها به حفره بطنی لاشه مرغ تقریباً در همه لاشه‎ها رخ‌ می‎دهد. ریه‎ها و کلواک و نای و گاهی موارد پیش معده و مری در لاشه ها باقی می‎مانند. به دلیل بالا بودن ظرفیت کشتار و متفاوت بودن جثه و وزن مرغ‎ها که از فارم‎های مختلف با شرایط پرورش متفاوت تهیه می شوند، دستگاه ریه‎بردار و تخلیه امعاء و احشاء و کلواک‎بردار در شرایط کشورمان عملاً کاربردی ندارد و به دلیل آلودگی مدفوعی لاشه مرغ‎های ما در بعد ازظهر روز کشتار، بوی گندیدگی شدیدی می‏دهند که البته فروشندگان مرغ بلافاصله آن را با آب شسته و قطعه‏بندی نموده و با لیبل کشتارگاه دوباره می‎فروشند!

پس از تخلیه امعاء و احشاء، مرغ‏ها داخل یک چیلر آبی قرار می‏گیرند که با یخ خنک می‎شوند و چون یخ زیادی برای خنک کردن چیلر مصرف می‎شود در فواصل کشتار آب چیلرها عوض نمی‎گردد و پس از کشتار چند ماشین، بار میکروبی آن با دیدن کیفیت آب و رنگ آب چیلر، مشخص است که چقدر خواهد بود! البته سیستم چیلر آبی در دنیا منسوخ شده و air chilling جایگزین آن شده است. در برخی از کشتارگاه‏ها هم کلر اضافه می کنند تا بار میکروبی کمتر شود در حالی که کلر سرطانزا است.

مرغ ها پس از چیلر مختصر در اتاق سرد دور می‏زنند (البته با سرعت بیشتر) تا ‏آب‏چکان  باعث  افت درصد لاشه نشود و بلافاصله بسته‏بندی و بارگیری می‏شوند و از نگهداری در پیش سرد و دمای عمقی مناسب لاشه خبری نیست! چون مرغ، کشتار روز است باید بلافاصله دست مصرف کننده برسد که البته این امر فقط در ایران مرسوم است و غلط مصطلح بوده و دامپزشکی هم سکوت مصلحتی می کند نه اطلاع رسانی نه چیزی ...!؟

پس از ذبح نوبت پرکنده فروش است که مرغ ها را بدون رعایت زنجیره سرد به مغازه می‎رساند و گاهی هم چون نیروی انتظامی اجازه باز کردن مغازه را در نیمه شب نمی‎دهد مرغ‎ها تا صبح با ریختن یخ آنهم یخ کارخانه‎ای و آزمایش نشده در وانت نگهداری می‎شوند تا صبح تخلیه شده و بدون رعایت زمان جمود نعشی و سنجش pH و بدون اطلاع از مکانیسم‏های بیوشیمیایی در گوشت پس از کشتار به فروش رسیده و مرغ مرحله جمود نعشی را داخل قابلمه می گذراند! و همین دلایل است که طعم گوشت مرغ‎های ایرانی، مزه "تخته پخته شده" را می دهند!

اما براستی علت چیست که بسته‎بندی مرغ طعم آن را بهبود نمی‎دهد؟ دلیل اصلی آن نبودن درجه‏بندی کیفی و عدم توانایی مصرف‏کننده در انتخاب به دلیل فضای انحصاری بازار است. در مرغ بسته‏بندی شده فقط نام کشتارگاه نوشته می‎شود. مرغدار می‎گوید که در محصول نهایی اسمی از مزرعه و مرغداری وی وجود ندارد پس مسوولیتی متوجه وی نخواهد بود و امکان پی‎گیری هم لابد نیست و فقط و فقط به فکر بالا بردن وزن مرغ خود می باشد. مرغ فروش هم خود را فقط فروشنده مارک کشتارگاه می داند البته ناچاراً (!) و هیچ مسولیتی در جهت نگهداری صحیح از مرغ احساس نمی‏کند و گاهی هم موقع پس دادن مرغ توسط مشتری، از پس‎گرفتن آن خودداری و ادعا می‎کند که محصول تولید کارخانه‎ای است که آدرس آن روی محصول وجود دارد و مشتری هم کاری نمی تواند بکند!

دلیل اصلی این شرایط نا مطلوب این است که کشتارگاه به دلیل خلاءهای قانونی از شرایط بازار به نفع خود استفاده کامل می‎برد و البته این شرایط، غیرعادلانه و انحصاری است. تا زمانی که ماده 19 آیین نامه نظارت بهداشتی به طور کامل و صحیح اجرا نشود مسوولین فنی بهداشتی هم فقط ناظر و مراقب امنیت شغلی خود خواهند بود!

حال چاره کار چیست؟ فضای فعلی بازار مرغ، فضایی انحصاری است، به طوری که بازار مرغ تهران به آن بزرگی، تقدیم 20 کشتارگاه شده و بازار تبریز تقدیم 3 نفر و پرکنده فروشی که 50 سال سابقه دارد و مغازه و امکانات از خودش می‏باشد، ناچاراً فروشنده محصولات کشتارگاهی شده است که فقط یک حلقه از این زنجیره است. این بازار انحصاری رقابت را از بین می‏برد و از بین رفتن رقابت یعنی عدم توجه به کیفیت و از بین رفتن حقوق مصرف کننده!

بهترین چاره در این است که سازمان دامپزشکی در رویه خود در مورد اطلاعات لازم حک شده روی بسته‎بندی‏ها تغییرات اساسی بدهد. بدین نحو که هر پرکنده فروشی بتواند نام مغازه و آدرس خود را روی مرغ عرضه شده توسط خود و به نام خود بنویسد و در قسمتی هم آدرس و محل کشتارگاهی که مرغ  را در آن کشتار کرده نوشته شود. مثلا "مرغ فلانی کشتار شده در کشتارگاه فلان" درج گردد. این امر سبب ایجاد فضای رقابتی بین مرغ فروش‏ها شده و آن موقع توجه به کیفیت و انتخاب فارم مناسب و حتی توجه به ترکیب جیره توسط خریدار مهم می‏شود و در این صورت هر کسی تلاش خواهد کرد تا مشتری‏های خود را راضی نگه دارد.

راه چاره دیگر هم این است که برای کشتارگاه‏هایی با ظرفیت کم حتی 100 قطعه در ساعت توسط دامپزشکی مجوز داده شود تا چند فارم به صورت مشترک از آن استفاده کنند و قاعدتاً رعایت شرایط بهداشتی و ریزه‎کاری‎ها هم در این کشتارگاه‎ها آسان‏تر خواهد بود! و اگر امتیاز آنها به فارغ‏التحصیلان رشته‎های مرتبط داده شود ایده‎آل خواهد بود. اکنون دامپزشکی مجوز کمتر از 4000 قطعه نمی‏دهد و این مستلزم سرمایه‎گذاری سنگین بوده و عاملی بزرگ برای ایجاد انحصار است. ضمناً بهتر است نظارت کشتارگاه‎های کوچک هم به شرکت‎های ممیزی بخش خصوصی سپرده شود.

یک پیشنهاد هم این است که اداره کل استاندارد و تحقیقات صنعتی نسبت به تدوین استاندارد از مرحله بارگیری در فارم تا کشتار و بسته‎بندی به صورت منسجم نه به شکل بخشنامه‎ها و ابلاغیه‎های ناقص و جسته‎گریخته و غیرکاربردی موجود اقدام نماید. حتماً می‎پرسید چرا اداره استاندارد؟ چون سازمان دامپزشکی اگر می‏توانست باید در این مدت 20 سال چنین کاری را انجام می‎داد!

نکته پایانی هم اینکه مسوولین سازمان دامپزشکی و نظام دامپزشکی باید اهتمام ویژه‎ای به اجرای آیین‏نامه مصوب دولت (ماده 19 آیین‎نامه نظارت بهداشتی) گمارده و از موانع موجود هم نهراسند!

نوشته شده توسط marjan  | لینک ثابت |